instrumenten

viola da gamba, luit, bamboefluit

English

Ons viola da gamba kwartet bestaat uit een diskant (sopraan) viola da gamba, twee alt viola da gamba's en een bas viola da gamba, die ook wel tenor viola da gamba wordt genoemd. De viola da gamba is de voorloper van de viool en de cello, die vier snaren hebben en in kwinten zijn gestemd. Gamba is Italiaans voor been, viola da gamba is dus een beenviool, omdat je het instrument tussen (de alt- en de bas viola da gamba) of op je benen (de diskant viola da gamba) zet. De viola da gamba heeft fretten, vakjes waar je je vingers kan plaatsen en zes (soms zeven) snaren. De gitaar heeft ook fretten en zes snaren. De viola da gamba en de luit zijn net als de gitaar gestemd in kwarten met één terts. Bij de viola da gamba en de luit ligt de terts in het midden. De klank van de viola da gamba is mede door de darmsnaren zacht, zachter dan de viool en de cello. Alle vier de viola da gamba's en strijkstokken zijn gebouwd door Amit Tiefenbrunn uit Israël. Hij speelt zelf ook viola da gamba en geeft viola da gambales aan het conservatorium in Jeruzalem. Wij hebben Amit ontmoet op de Oude Muziek Markt van het Festival Oude Muziek in Utrecht in 2007. Hij was meteen enthousiast over onze manier van wonen en muziek maken. Leonoor heeft met Amit veel gepraat over muziek, klank en manier van spelen. Amit heeft een duidelijk idee over het hout en de vorm van de strijkstokken, die hij maakt. Zijn strijkstokken zijn, in vergelijking met de meeste andere bouwers, lichter en meer gebogen, waardoor we in staat zijn om zacht te spelen en te zoeken naar een lichte, heldere en warme klank.

Leonoor heeft Amit gevraagd een diskant te bouwen met de vraag of hij kon zorgen voor een warme en heldere klank en tot haar vreugde is dat gelukt. Daarna heeft hij nog twee altgamba's en een basgamba voor ons gebouwd. Amit is zelf ook blij met de instrumenten die hij voor ons gebouwd heeft.

viola da gambakwartet

luitkwartet

Ons luitkwartet bestaat uit vier renaissance luiten, de diskantluit (sopraan), twee altluiten en een basluit, net als bij het viola da gambakwartet. Al onze luiten zijn gebouwd door Carel Huiskamp uit Velp, die zelf ook mooi luit speelt. De rozetten zijn gemaakt door zijn zus. De luit is een heel oud instrument, ontstaan uit de Arabische ud. Al ud betekent het hout. Wij spelen op 6-korige luiten, die 11 snaren hebben: 5 dubbele snaren en een enkele snaar, de hoogste snaar, die chanterelle (de zangsnaar) wordt genoemd. Je hebt ook 8- en 10-korige luiten. Meer snaren betekent meer bassnaren, om op één luit meerstemmig en meer akkoorden te kunnen spelen. Wij hebben ervoor gekozen om op darmsnaren te spelen, omdat we de klank dieper en warmer vinden. Vooral bij vochtig weer is het soms moeilijk om de snaren goed te stemmen, maar voor een mooie klank hebben we dat graag over.

rozet

Sinds februari 2010 hebben wij een diskantluit, die Carel voor ons gebouwd heeft. Van de diskantluit zijn er in Nederland maar twee of drie. Het geluid is warm en licht, iedereen die het hoort wordt er blij van. Kinderen hebben bij ons thuis les op de kleine luit. Je kunt luisteren naar twee opnames van Leonoor op de diskantluit: - Mr. Dowland's midnight van John Dowland - Passemeze van Adrien Le Roy. Sinds januari 2011 hebben we een basluit, die Carel ook voor ons heeft gebouwd. De basluit klinkt warm, diep en helder. Nu is ook ons luitkwartet compleet. We spelen kwartet alleen met dezelfde instrumenten, unbroken consort genoemd, een term die in de 16e eeuw, vooral in Engeland werd gebruikt voor ensembles van dezelfde familie. Vanaf het einde van de barok is daar het strijkkwartet uit ontstaan (vier instrumenten van de vioolfamilie, twee violen, een altviool en een cello). De snaren van het viola da gambakwartet en het luitkwartet zijn hetzelfde gestemd. De darmsnaren zijn op de luit dunner dan op de viola da gamba, de luit is een verfijnder instrument. We kunnen de muziek die we op de viola da gamba's spelen, dus ook spelen op de luiten, maar gestreken muziek klinkt heel anders dan getokkelde muziek.

Vanaf 2009 bouwen we ééntoonsbamboefluiten. Leonoor heeft het idee opgevat om bamboefluiten te bouwen met één toon om ook met kinderen en volwassenen, die niets van muziek weten, melodieën en liedjes te kunnen spelen. Kinderen leren noten lezen met het door ons gemaakte lesmateriaal met gekleurde noten en de ééntoonsbamboefluiten. Met ons vieren spelen we tweestemmige muziek met de ééntoonsbamboefluiten, terwijl we soms fluiten aan elkaar doorgeven. Mensen zijn vaak onder de indruk van het mooie en zachte geluid van de fluiten.

ééntoonsbamboefluiten